Konuyu Oyla:
  • Toplam: 0 Oy - Ortalama: 0
  • 1
  • 2
  • 3
  • 4
  • 5
DOMATESTE MAGNEZYUM NOKSANLIĞI VE GİDERİLMESİ
12-04-2017, Saat: 02:12 AM,
#1
DOMATESTE MAGNEZYUM NOKSANLIĞI VE GİDERİLMESİ
      TOPRAKSIZ KÜLTÜRDE,DOMATESTE MAGNEZYUM NOKSANLIĞI VE GİDERİLMESİ  
Prof. Dr. Servet VARIŞ
Namık Kemal Üniversitesi, Ziraat Fakültesi, Bahçe Bitkileri Bölüm Başkanı, Tekirdağ
Ziraat Mühendisi Bilal ŞAHİN
Ziya Organik Tarım İşletmeleri A.Ş., Sarmısaklı Çiftliği, Lüleburgaz/Kırklareli
                              Köyüm,(1),30-31,2016

I.GİRİŞ
Magnezyum(Mg),bitkide klorofil oluşumu için gerekli olup, noksanlığında fotosentez azalır, ayrıca fosforun taşınmasını da etkiler.Mg yoksa klorofil yoktur,fotosentez yoktur,verim de yoktur.Noksanlık görülmeden engelleyici uygulamaların yapılması ,oluştuktan sonra giderilmesinden daha iyidir.Yetiştiricilerden, topraksız kültürde Mg noksanlığının giderilmesi konusunda sorular geldiğinden, bu makale yazılmıştır.
II.NOKSANLIK BELİRTİLERİ VE TORFDA MAGNEZYUM
Genelde yaşlı yapraklardan başlayan bir kloroz olup, damarlar yeşil kalır. Domateslerde yaprağın ortasında kırmızı bir renk oluşur ve bunu nekrotik lekeler izler.Yüksek ışığa maruz kalan bitkilerin yapraklarında, K noksanlığını hatırlatan, bitkide su düzeninin bozulmasında dolayı ,solma ve kurumalar görülür.Yapraklar,sert, gevrek ve damarlar arası kıvrık olup,gelişmesini tamamlamadan dökülür.
Noksanlık, torf ortamında değişebilir Mg seviyesinin düşük olmasından meydana gelebilir fakat genellikle ortamdaki yüksek K noksanlık nedenidir. Ayrıca ortamdaki yüksek NH4, Ca ve Na'da yaprakta Mg noksanlığı oluşturur.Ortamdaki NO3  iyonları Mg alımına olumlu etki yapar.Mg flöemde yüksek hareketli olup, P'la arasında sinerjik ilişki vardır.
Torfda K:Mg oranı 3:1'den azsa noksanlık belirtileri genelde görülmez.Oran 4:1 veya daha yüksekse noksanlık riski artar.Noksanlık domateste %2(A/H) MgSO4.7H2O(%10 Mg) eriyiği püskürtülerek kontrol edilebilir fakat uygulamanın birkaç defa yapılması gerekir.Yapraktan uygulama köke uygulamaktan daha etkilidir.pH ayarlayıcı yayıcı-yapıştırıcı tüm yaprak gübrelerinde kullanılmalıdır.Torfda temel gübre olarak magnezyumlu kireçtaşı(kalsiyum magnezyum karbonat) %11-13 Mg katılarak  veya dolomit %12 Mg(eşit miktarda Ca ve Mg karbonat içerir) kullanarak Mg sağlanır.Örneğin Ministry of Agriculture, Fisheries and Food (1985)’un hıyar ve domates için önerdiği %100 sphagnum torf harcının 1 m3’ne 195 g N, 210 g P (domatese sulu gübrelemeyle P verilmeyecekse 315 g P), 555 g K, 400 g öğütülmüş kireç taşı,300g magnezyumlu kireçtaşı ve 400 g Frit (WM 255) iz element karışımı katılmaktadır. Kullanılan gübreler KNO3 (%13 N, %37 K) ve Ca(H2PO4)2 (%7 P)’dur. Frit, iz elementlerin yetiştirme ortamında yavaşça serbest kalabilmesi için, besin elementleri içeren ince öğütülmüş cam maddelere verilen isimdir. Torf, iz element yönünden yetersiz olduğundan fritin torf harcında kullanımı zorunludur.
III.HİDROPONİK KÜLTÜRDE MAGNEZYUM
Kök ortamındaki çözeltide besin elementleri doğru miktarlarda ve doğru oranlarda olmalıdır.Bunu belirlemek için mineral ortamlar(perlit,ponza, zeolit ve kayayünü)la yapılan hidroponik kültürde üç çözelti analizi gerekir:
Günlük:Verilen çözeltinin ve kök ortamındaki çözeltinin pH ve EC’si olup, yetiştirici tarafından yapılır.
Onbeş günde bir:Verilen çözelti ve kök ortamındaki çözeltide ana elementlerin analizi
Aylık:Her iki çözelti için de iz elementler dahil tam analiz.
Ayrıca bitkideki durumu öğrenmek için, yaprak öz suyunda,15 günde bir ana element analizi, aylık iz elementler dahil tam analiz yaptırılmalıdır.
Verilen besin çözeltisinin analizi, uygun çözeltinin verilip verilmediğini gösterir.Kök ortamındaki çözelti analizi, köklerin çalıştığı besin ortamının durumunu belirtir.Bitki analizi de, kök ortamındaki çözeltiden, bitkinin ne miktarda besin elementi aldığını açıklar.Bunlar içinde en önemlisi,kök ortamındaki çözelti analizi olup,belirli bir anda,hangi besin elementlerinin alınabilir olduğunu gösterir.Örneğin verilen çözeltideki Mg 30 ppm ise, kök ortamında istenen seviye 60 ppm ve optimum aralık’da 30-90 ppm’dır.Yaprak özsuyu analizinde, martda hasat edilen domates bitkisinde, ortadaki yapraklar için,400 ppm Mg bulunmalıdır.
Mg seviyesi Ca ve K’a bağlıdır.Sezon boyunca domateste Ca:Mg oranı kök ortamında 4:1 olarak düşük seviyede tutulsa bile bir problem yaratmaz.En uygun seviye 5:1’dir.Mart ve nisan başında bitkilerde geçici bir Mg noksanlığı oluşur ve çözeltideki Mg seviyesinin yükseltilmesi durumun düzeltilmesinde çok az etkilidir. Bu nedenle verilen çözeltide K : Ca: Mg oranı sezon boyunca  5.5 : 3.2 : 1 olarak sabit tutulabilir.
Mineral ortamlarda , kök ortamındaki K:Mg oranı, uygulanan çözeltideki orandan daha önemlidir.Kök ortamında K:Mg oranı 3:1 veya 4:1 olmalıdır.
Çevre faktörleri de besin elementlerinin alımında etkilidir. Bu nedenle yetiştirici,beslenme programını değiştirmekle, besin element noksanlıklarını her zaman düzeltemez.Bu,durum,genellikle ilkbahar sonunda oluşur çünkü bitkiler artan Mg gereksinimini hızlı bir şekilde karşılayamaz ve yapraklarda hafif bir Mg noksanlığı belirir.Bu durum, köklere daha fazla Mg vermekle veya yapraklara magnezyum sülfat çözeltisi püskürtmekle çözülemez.Genelde iki üç hafta içinde kendiliğinden düzeldiğinden, kök ortamı çözeltisindeki Mg istenen seviyeden düşük olmadıkça, beslenme programında bir değişiklik yapmaya gerek yoktur.Çok fazla riskin olduğu zamanlarda,bitkideki meyve yükü maksimuma çıktığında, çözelti EC’si 3.5-4.0 mS/cm’i geçmeyecekse , çözeltideki Mg seviyesi 90-100ppm’e çıkarılabilir.
IV.SONUÇ
Topraksız kültürde, pH,EC,besin element seviyeleri,besin elementlerinin birbirine oranı,çevre faktörleri(sıcaklık,ışık,su,oransal nem),kullanılan kök ortamı ve topraksız kültür yöntemi(açık veya kapalı sistem) bitkide besin noksanlıklarını etkileyen faktörler olup,yetiştiricinin sürekli bitkileri izleyerek, gereken önlemleri noksanlık oluşmadan alması gerekir.
V.KAYNAKLAR
1.Kirkby,E.A and Mengel,K.1987.Pirinciples of plant nutrition.Bern:IPI
2. Ministry of Agriculture, Fisheries and Food.1985.Fertilizer recommendation.Reference book:209.
3.Smith,D.1996.Growing in rockwool.London:Nexus. 
Tarımın Geleceği, Topraksız Tarım'dadır...
Cevapla


Hızlı Menü:


Konuyu Okuyanlar: 1 Ziyaretçi